Tuesday, July 27, 2010

Ο παγκόσμιος πλούτος συνεχίζει να παγκοσμιοποιείται

Του Αλέν Φοζάς*
Les richesses aussi se mondialisent
© Le Monde/ Le Mensuel
Μετάφραση από την Ομάδα του PPOL


2007

2000
Οι φτωχές χώρες λιγοστεύουν από δεκαετία σε δεκαετία (πάνω: 2007. Κάτω: 2000)


-Με μπλε: «φτωχές» χώρες, με ετήσιους ρυθμούς ανάπτυξης μικρότερους από το διπλάσιο εκείνων των «πλουσίων» κρατών κι ετήσιο κατά κεφαλήν εισόδημα μικρότερο από 775 δολάρια για το 2000 και 935 για το 2007.

-Με γαλάζιο: «αργοπορούσες» χώρες, με ετήσιους ρυθμούς ανάπτυξης μικρότερους από το διπλάσιο εκείνων των «πλουσίων» κρατών κι ετήσιο κατά κεφαλήν εισόδημα μεταξύ 755 και 9,265 δολάρια για το 2000 και μεταξύ 935 και 11,455 για το 2007

-Με κίτρινο: «αναδυόμενες» χώρες, με ετήσιους ρυθμούς ανάπτυξης άνω του 3.75% τη δεκαετία του 1990 και άνω του 3% τη δεκαετία του 2000.

-Με κόκκινο: «πλούσιες» χώρες, με ετήσιο κατά κεφαλήν εισόδημα άνω των 9,265 δολαρίων το 2000 και άνω των 11,455 δολαρίων από το 2007


Ο οικονομικός άξονας του κόσμου συνεχίζει να απομακρύνεται από τις πλούσιες χώρες. Τα κράτη-μέλη του «οργανισμού οικονομικής συνεργασίας και ανάπτυξης» (ΟΟΣΑ) παρήγαγαν το 60% του παγκοσμίου ακαθαρίστου προϊόντος το 2000, το 51% το 2010 και το 2030 δε θα συνεισφέρουν παρά μόνο το 43% του παγκοσμίου πλούτου.

Οι χάρτες που δημοσίευσε ο ΟΟΣΑ την Τετάρτη 16 Ιουνίου, στο πλαίσιο της έκθεσής του «η μετακίνηση του πλούτου» αποδεικνύουν πως τα μη κράτη-μέλη του οργανισμού -οι λεγόμενες «υπό ανάπτυξη» χώρες- καλύπτουν ταχύτατα το χάσμα που τις καλύπτει από τους δυτικούς θύλακες της ευημερίας.

Αν και η κατηγορία των «πλουσίων» χωρών ελάχιστα διευρύνθηκε, εκείνη των «αναδυόμενων» κρατών γνωρίζει εντυπωσιακή άνθηση, με το σύνολο σχεδόν των χωρών της Ασίας να έχουν πια ακολουθήσει τα βήματα της Κίνας και να έχουν ενταχθεί στην κατηγορία αυτή. Τη δεκαετία 2000-2010, ο αριθμός των κρατών που γνώρισαν ρυθμούς ετήσιας ανάπτυξης υπερδιπλάσιους των πλουσίων κρατών πέρασε από τα 12 στα 65. Τα κράτη που ανήκουν στην κατηγορία των «φτωχών» είναι πια μόλις 25, έναντι 55 τη δεκαετία του 1990.

Η έκθεση αναδεικνύει ένα νέο φαινόμενο: η Κίνα απλά προηγήθηκε μιας πορείας σύγκλισης με τις πλούσιες χώρες, που σήμερα πια την ακολουθούν ολοένα και περισσότερα κράτη. Στην πορεία αυτή βρίσκουμε απροσδόκητα ακόμα και ένα μεγάλο τμήμα της υποσαχάριας Αφρικής και το σύνολο της νοτιοανατολικής Ασίας, δύο περιοχές δηλαδή που είχαν αφεθεί εν πολλοίς στην τύχη τους την περασμένη δεκαετία.

Το δεύτερο σημαντικό συμπέρασμα είναι πως η κρίση επιταχύνει τη διαδικασία της σύγκλισης των «υπό ανάπτυξη» με τις πλούσιες χώρες. Παρά την κρίση, οι ρυθμοί ανάπτυξης σε πολλά αναδυόμενα κράτη, μειώθηκαν ελάχιστα, ανεπαίσθητα. Η διαδικασία της σύγκλισης άρα «δεν είναι παροδική», όπως προειδοποιούν οι συντάκτες της έκθεσης και αποδεικνύουν οι ρυθμοί ανάπτυξης του συνόλου σχεδόν των αναπτυσσομένων κρατών.

Την πρώτη αιτία αυτής της ανατροπής τη βρίσκουμε τη δεκαετία του 1990, όταν οι Κινέζοι και οι Ινδοί εργαζόμενοι εμφανίστηκαν με αξιώσεις στον παγκόσμιο καταμερισμό εργασίας, επιτρέποντας στις χώρες τους να αυξήσουν τις εξαγωγές τους και να μετατρέψουν τους ελλειμματικούς έως τότε προϋπολογισμούς τους σε πλεονασματικούς. Τη δεκαετία του 2000, η ίδια διαδικασία επεκτάθηκε στις υπόλοιπες υπό ανάπτυξη χώρες.

Πρώτη επίπτωση της ευτυχούς αυτής κίνησης του κεφαλαίου ήταν η δραστική μείωση της φτώχειας. Από το 1990 ως σήμερα, ο αριθμός των ανθρώπων που διαβιούν με λιγότερο από ένα δολάριο την ημέρα μειώθηκε κατά 25% ή -σε απόλυτους αριθμούς- κατά 500 εκατομμύρια άτομα.


Η δεύτερη επίπτωση όμως είναι πολύ λιγότερο χαροποιός: οι κοινωνικές ανισότητες αυξάνουν στο σύνολο των αναδυόμενων οικονομιών, ενώ πολλαπλασιάζονται οι έρευνες που αποδεικνύουν πως το φαινόμενο αυτό επιβραδύνει με τη σειρά του την αναπτυξιακή τους δυναμική.

Πάντως η προοπτική να φθάσουν τις δυτικές χώρες μια σειρά από κράτη που έως πρόσφατα αντιμετωπίζονταν από τον αναπτυγμένο κόσμο με υπεροψία ή συμπάθεια, δεν μπορεί παρά να ενδυναμώσει τις ανησυχίες περί «παρακμής της δύσης». Οι συντάκτες της έκθεσης όμως, κ.κ. Γιούτινγκ (Jütting) και Μολντ (Mold) εκτιμούν πως «αυτή η σύγκλιση δεν είναι επικίνδυνη, καθώς η παγκόσμια "πίτα" μεγαλώνει ενώ η προοπτική να μεταβληθούν η Ινδία και η Κίνα σε καταναλωτικές κοινωνίες, θα αποδειχθεί ευεργετική για ολόκληρο τον κόσμο».

*Alain Faujas είναι δημοσιογράφος της «Le Monde»

8 comments:

  1. "Ο παγκόσμιος πλούτος συνεχίζει να παγκοσμιοποιείται" χρεόνωντας τους λαούς, ως λεία, ενός αρωστημένου χροιματοοικονομικού συδτήματος

    http://video.google.com/videoplay?docid=439586221319126077#

    οι δε πολιτικοί που επί το πλείστον είναι εν αγνοία αυτής της κατάστασης, είναι υποχείριοι των εντολών του Δ.Ν.Τ. οι δε ολίγοι της λέσχης Μπίλντενβπεργκ αποκρύπτωντας αυτή την κατάσταση από τους πολίτες, θεωρούν τον ευτόν τους ως επισκόπους του διαφωτιστικού έργου των ιδωτών θεοπατόρων τραπεζιτών του Δ.Ν.Τ.

    Αλλά πέραν τούτου..

    Δεν θυμάμε πού το διάβασα, και πως ήταν διατυπωμένω, πάντως σε μια από τις δίκες της "17 Ν" κάποιος από την έδρα ρώτησε έναν κατηγορούμενο στο πνεύμα "αν έκανε κάποια προσπάθεια για κάποιο αίτημα δικαίου του μέσω της δικαιοσύνης."

    ΕΣΥ! επώνυμε ή ανώνυμε! ποια εναλακτική στάση ΔΡΑΣΗΣ θα πρότεινες! στην "ΣΕΚΤΑ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΩΝ"? τα παιδιά της γενειάς τις "18 Δ" και των "700 ευρώ,

    για ΜΙΑ ΣΥΜΒΟΛΗ τους στη ΣΥΓΚΛΥΣΗ της δικαισύνης ΜΕ ΤΟ ΔΙΚΑΙΟ που απονέμει?
    http://stoixeiadiaplokis.blogspot.com/2008/06/blog-post_28.html

    από αυτές εδώ
    http://www.doodle.com/k4rwzxp8wafhenf7p2au6ac7/private

    ή εδώ στην κάθετη μπάρα αριστερά
    http://stoixeiadiaplokis.blogspot.com/

    ReplyDelete
  2. Ο κύριος Αλέν Φοζάς πρέπει να είναι μάλλον αθλητικογράφος. Δεν εξηγείται αλλιώς το μέγεθος των ανακριβειών που αναφέρει.

    Όλοι ξέρουμε (εκτός μάλλον από το συγγραφέα του άρθρου) ότι η κατανομή του πλούτου παγκοσμίως γίνεται όλο και πιο ανισομερής:

    http://en.wikipedia.org/wiki/International_inequality

    "...A study by the World Institute for Development Economics Research at United Nations University reports that the richest 1% of adults alone owned 40% of global assets in the year 2000, and that the richest 10% of adults accounted for 85% of the world total..."

    "THE GAP BETWEEN RICH & POOR" (charts):

    http://freedomkeys.com/gap.htm


    "Gap between rich and poor widens"

    http://www.guardian.co.uk/business/2007/jun/20/globalisation.ukeconomy


    Στις ΗΠΑ, στην ισχυρότερη υποτίθεται οικονομία σήμερα, όχι μόνο δεν μπορούν να καλύψουν τις εσωτερικές τους κοινωνικές ανισοκατανομές, αλλά ήδη τυπώνουν φρέσκο χρήμα γιατί δεν τα βγάζουν πέρα πλέον ούτε στο εμπορικό ισοζύγιο (κυρίως λόγω των πολέμων).

    Στην Ευρώπη οι πλούσιες βιομηχανικές χώρες κερδοσκοπούν ξεδιάντροπα εις βάρος των φτωχότερων "συντρόφων". Καλά, στην Ασία και στην Αφρική δεν χρειάζεται να πούμε τίποτα, το δουλεμπόριο όχι μόνο υπάρχει αλλά έχει ξαναγίνει νόμιμο. Λέγεται "ανταγωνιστική οικονομία".


    Μα καλά, σε γυάλα ζούνε όλα αυτά τα τσουτσέκια με τα ροζ παπιονάκια, που έχουν βαλθεί να μας πείσουν ότι το σημερινό παγκόσμιο οικονομικό σύστημα δεν πάει για φούντο; Τι πέτρα έχει φάει στο κεφάλι;...

    ReplyDelete
  3. Στο χάρτη του άρθρου, για το 2007, βλέπω στις "αναδυόμενες" χώρες (κίτρινο) το Τσαντ και το Σουδάν. Δηλαδή, σύμφωνα με την επεξήγηση από κάτω, έχουν "...ετήσιους ρυθμούς ανάπτυξης άνω του 3.75% τη δεκαετία του 1990 και άνω του 3% τη δεκαετία του 2000...".

    Αν μη τι άλλο, αυτό αποτελεί προσβολή στους ανθρώπους που ζούνε εκεί, ανάμεσα σε διασταυρούμενα πυρά καθημερινά, χωρίς τα απαραίτητα (νερό, τροφή, καταφύγιο).

    Κάποιος πρέπει να εξηγήσει στους ξερόλες δημοσιογράφους ότι οι εκθέσεις του ΔΝΤ είναι πολιτικά και όχι οικονομικά έγγραφα. Και ότι το να είναι εγγεγραμμένη κάποια υπεράκτια εταιρία σε μια χώρα χωρίς νόμους για καθαρά φορολογικούς λόγους δεν σημαίνει ότι τα έσοδά της πάνε στον ντόπιο πληθυσμό.

    Έλεος πια με τον κάθε αγράμματο!

    ReplyDelete
  4. "Η δεύτερη επίπτωση όμως είναι πολύ λιγότερο χαροποιός: οι κοινωνικές ανισότητες αυξάνουν στο σύνολο των αναδυόμενων οικονομιών, ενώ πολλαπλασιάζονται οι έρευνες που αποδεικνύουν πως το φαινόμενο αυτό επιβραδύνει με τη σειρά του την αναπτυξιακή τους δυναμική."

    Αυτό συμβαίνει διότι οι υπό ανάπτυξη οικονομίες παρουσιάζουν έλλειψη εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού,πιέζοντας ανοδικά τους μισθούς όσων έχουν τα απαιτούμενα προσόντα να απασχοληθούν στους δυναμικούς κλάδους της οικονομίας.

    @jaga
    Η παραπομπή στι wikipedia που παραθέτεις αναφέρεται στην παγκόσμια ανισοκατανομή του πλούτου μεταξύ ατόμων, ενώ το άρθρο αναφέρεται στο ότι ορισμένες χώρες παρουσιάζουν μεγαλύτερη αύξηση ΑΕΠ από τις παραδοσιακά πλούσιες χώρες και δεν εξετάζει την κατανομή του εισοδήματος.

    Το γράφημα από το
    http://freedomkeys.com/gap.htm
    υποθέτω το έβαλες για να κάνεις χιούμορ αφού και δεν είναι ξεκάθαρο που αναφέρεται (χώρες ή άτομα), αλλα κυρίως αναφέρει σαν πηγή του το ίδιο....

    Το άρθρο του Guardian επίσης αναφέρεται στις επιπτώσεις της παγκοσμιοποίησης στις ανεπτυγμένες χώρες, όχι μεταξύ χωρών.Διαβάζουμε:

    The report stressed that though more open trade and investment policies had a powerful upward effect on living standards around the world, "some workers may lose from globalisation". It says these were usually those working in industries in western countries that decline as a result of competition from cheap imports.

    Σχετικά με το Σουδάν. Τα αίτια του ρυθμού ανάπτυξης του βρίσκονται κυρίως στις κινεζικές επενδύσεις στην Αφρική και κυρίως στην πετρελαϊκή βιομηχανία του Σουδάν.
    http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/7086777.stm
    Ο χάρτης έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

    Στο Τσαντ βρήκαν επίσης πετρέλαιο στην λεκάνη Doba.Ο αγωγός που το μεταφέρει στις ακτές του Καμερούν χρηματοδοτήθηκε από την Παγκόσμια Τράπεζα,με τον όρο το 80% των κερδών απο το πετρέλαιο να διατεθεί για την μείωση της φτώχειας στην χώρα.Η κυβέρνηση του Τσαντ θεώρησε αυτό το ποσοστό πολύ μεγάλο...Η Παγκόσμια Τράπεζα πάγωσε την χρηματοδότηση προσωρινά. Τελικά τα 2 μέρη ήρθαν σε συμφωνία και το 70% των κερδών θα διατεθεί σε αναπτυξιακά προγράμματα....Αυτό αποτελεί προσβολή για τους ανθρώπους που ζουν εκεί...
    http://en.wikipedia.org/wiki/Chad

    ReplyDelete
  5. @Chris:

    Πλάκα κάνεις έτσι;

    Επειδή βρήκαν πετρέλαιο στο Τσαντ πάει να πει ότι η χώρα πάει καλά και ότι οι κάτοικοι εκεί θα ζήσουν καλύτερα. ΤΟ ΑΝΤΙΘΕΤΟ.

    Έχεις υπόψη σου τι γίνεται στη Νιγηρία με τη Shell; Το ξέρεις ότι ιδιωτικοί στρατοί των πετρελαϊκών εταιριών "εκκαθαρίζουν" τους γηγενείς πληθυσμούς, με την ανοχή της κυβέρνησης, όταν αντιδρούν στην εγκατάστασή τους εκεί;

    Έχεις υπόψη σου τι έχει συμβεί στην κεντρική Αφρική με το εμπόριο διαμαντιών και ουρανίου; Ξέρεις τι σημαίνει "αναδυόμενη αγορά" για την Ινδία ή την Ταϊλάνδη;

    Το ΔΝΤ, μετά τον καταστροφικό σεισμό στην Αϊτή, βγήκε και είπε ότι αυτό είναι μια πολύ καλή ευκαιρία για την επανεκκίνηση της οικονομίας και της αγοράς εκεί, λέγοντας πως θα δώσει ΔΑΝΕΙΟ (όχι οικονομική βοήθεια) με όρους λίγο-πολύ σαν αυτούς που έχουμε εμείς τώρα - δηλαδή πλήρη έλεγχο.

    Οι NYT, WSJ, Economist, κτλ κτλ αναλύουν αποκλειστικά και μόνο το οικονομικό κομμάτι σε κάθε περίπτωση. Δεν ξέρουν ή δεν θέλουν να ξέρουν τι άλλο υπάρχει πέρα από αυτό, δηλαδή τι συμβαίνει πέρα από διαγράμματα και ισολογισμούς.

    ReplyDelete
  6. @jaga
    Δεν σου λέω ότι θα ζήσουν καλύτερα.
    Δεν λέω πουθενά ότι τώρα είναι καλύτερα.Το πώς θα ζήοουν από εδώ και πέρα μένει να το δούμε.Αν και με τέτοια κυβέρνηση.....

    Απλά σου λύνω την απορία για το Τσαντ και το Σουδάν και τους λόγους που εμφανίζονται με κίτρινο.

    Eσύ θεωρείς ότι αν θέσουμε περιορισμούς στη διακίνηση επενδύσεων και κεφαλαίων,αν δηλαδή σταματήσουμε την παγκοσμιοποίηση, θα σταματήσουν οι φτωχοί Ινδοί να πουλούν τα νεφρά τους και θα εξαφανιστεί η πορνεία από τους δρόμους της Ταϊλάνδης; Θα υπήρχε περισσότερη πορνεία στην Ταϊλάνδη με ή χωρίς εργοστάσια κατασκευής αυτοκινήτων;

    περί Αϊτής,από το wikipedia.

    Foreign aid makes up approximately 30–40% of the national government's budget. The largest donor is the US, followed by Canada and the European Union.[92] From 1990 to 2003, Haiti received more than $4 billion in aid. The United States alone had provided Haiti with 1.5 billion in aid.[93] Venezuela and Cuba also make various contributions to Haiti's economy, especially after alliances were renewed in 2006 and 2007. In January 2010, China promised $4.2 million for the quake-hit island.[94] US President Barack Obama pledged $1.15 billion in assistance.[95] European Union nations promised more than 400 million euros ($616 million) in emergency aid and reconstruction funds.[96]

    επίσης:
    http://www.cbc.ca/money/story/2010/01/19/paris-club-haiti-lending.html

    Σχετικά με το ΔΝΤ και το δάνειο προς την Αϊτή,διαβάζουμε από
    http://www.imf.org/external/np/tr/2010/tr072110.htm

    QUESTION: How much has been approved by the IMF in this new three-year agreement?

    MS. DELÉCHAT: Thank you very much. The new program is of a limited amount. It’s about $60 million over the next 3 years. I also want to underscore that the IMF money will serve a very particular purpose which is it will go to the Central Bank and will go into reserves to help the Central Bank manage the volatility that could be associated with a large disbursement of aid inflows. We understand that the IMF is not the best institution to fund the reconstruction because other donors and development institutions that can provide grants, are much better equipped for this, so that’s why the IMF money goes to a very particular purpose for which the institution was created.

    ReplyDelete
  7. Συμφωνώ κι'εδώ με jaga.
    Εφ'όσον τίποτα από τα έσοδα δε πάει προς τη μεριά των ιθαγενών που το έχουν άμεση ανάγκη, τα νούμερα δε μου λένε κάτι, ούτε καν η άντληση πετρελαίου.
    Και όχι, ούτε η πορνεία θα σταματήσει, ούτε η πώληση νεφρών.
    Ομως ειναι αδιανότηο μια χώρα στην οποία "πριυσιάζεται" οποιαδήποτε μορφή "ανάπτυξης", νη μη διαθέτει στοχειώδη κοινωνικη πολιτική...

    ReplyDelete
  8. @Chris:

    "...Eσύ θεωρείς ότι αν θέσουμε περιορισμούς στη διακίνηση επενδύσεων και κεφαλαίων,αν δηλαδή σταματήσουμε την παγκοσμιοποίηση, θα σταματήσουν οι φτωχοί Ινδοί να πουλούν τα νεφρά τους και θα εξαφανιστεί η πορνεία από τους δρόμους της Ταϊλάνδης;.."

    Ασφαλώς και όχι. Τα πάντα είναι θέμα ανθρώπινης συμπεριφοράς. Το πως διακινούνται τα κεφάλαια παγκοσμίως και που πηγαίνουν είναι το ένα ζήτημα. Το αν αυτή η πολιτική, όπως ακριβώς εφαρμόζεται σήμερα με τον όρο "παγκοσμιοποιημένη αγορά", και ποιους ωφελεί, είναι άλλο, τρομερά πιο σημαντικό ζήτημα.

    Το ότι ευημερούν οι αριθμοί, και μάλιστα μόνο για μερικούς, δεν σημαίνει ότι ευημερούν και οι άνθρωποι. Ασφαλώς το σημαντικό είναι να προσπαθούμε για το δεύτερο, ακόμα και αν έρχεται σε σύγκρουση με το πρώτο.

    "...Σχετικά με το ΔΝΤ και το δάνειο προς την Αϊτή, διαβάζουμε από..."

    Το ποιες είναι οι προτεραιότητες του ΔΝΤ των γνωρίζουμε τώρα και εμείς από πρώτο χέρι.

    Ορίστε και οι δηλώσεις του Στρος-Καν, αμέσως μετά το σεσμό:

    http://thezocalo.blogspot.com/2010/01/blog-post_27.html

    Το ΔΝΤ, όπως και άλλοι πιστωτές της Αϊτής, δέχθηκαν φραστικά πυρά για το γεγονός ότι προσφέρουν στη χώρα αυτή δάνεια αντί για δωρεές και αρνούνται να παραγράψουν τα χρέη της. Το ΔΝΤ απάντησε με το επιχείρημα ότι η Αϊτή θα αρχίσει να αποπληρώνει το δάνειο σε 5,5 χρόνια...

    ...«Πέρα από την ανθρώπινη τραγωδία, η καταστροφή αυτή αποτελεί μια μεγάλη οπισθοδρόμηση για την οικονομία της χώρας, μετά από αρκετά χρόνια προόδου στην προσπάθεια επίτευξης μακροοικονομικής σταθερότητας, επανέναρξης της ανάπτυξης και εφαρμογής θεμελιωδών δομικών μεταρρυθμίσεων», είπε ο Στρος-Καν...


    Αυτό ακριβώς εννοώ ότι όλα είναι θέμα ανθρώπινης συμπεριφοράς σε ότι αφορά τις προτεραιότητες που βάζουμε.

    ReplyDelete